Burak Bakay

–    Eş seçimi Rekabet yönteminde bir cins –genellikle erkekler- diğer cinsin aramaya programlandığı birey veya mutlaka bir eş seçmesini olanaklı kılacak bir konum elde etmek için rekabet eder. 37 farklı toplumdan alınan yanıtlar kadınların çeşitli kaynaklara sahip olan yani doğacak çocukların refah içinde yaşamasını sağlayabilecek erkekleri, erkeklerin de çekici yani…

Dilin öğrenilmesinde doğuştan gelen programlamanın oynadığı rükün hece aşamasından çok ötesine geçtiğini artık biliyoruz. NOTAM Chomsky dilbilgisinin temel özelliklerinin doğuştan geldiğini ve insanların en azından sözdizimi ve sözcük çekimi gibi iki alternatif kalıbı öğrenmek için gerekli donanıma sahio olarak doğduklarını ileri sürmüştür. . araştırmalar en az bir “önceden sağlanmış” gramerin…

–    Dilin öğrenilmesi: konuşma anlam ve dilbilgisi … Bu da bebeklerin duydukları sesleri insan dillerinde kullanılan tüm ünsüzlere göre çözümleme yeteneğine doğuştan sahip olduklarını göstermektedir. Yeni doğmuş bir bebeğin kendi anadilinde bulunmayan ünsüzleri ayırt edebilmesi bu ayrımların anne karnında öğrenildiği yolundaki görüşün doğru olmadığını göstermektedir (y. yani bazı hayvanların yuva…

–    Doğuştan gelen ve öğrenilen davranışların tanınması: yeni doğanlar ve ikizler Yeni doğanlar dünyayı içgüdüsel olarak kırımızı sarı yeşil ve mavi olarak gruplarlar. Çeşitli yüz ifadelerini tanırlar.  Hareketi takip eder (hareket eden cisim perde arkasından geç çıkınca erken çıkınca şaşırır bebekler) yaşamın başlangıcında var olan bu bilginin daha sonra gelişen…

İlk kez Darwin tarafından öne sürülmüş olan bir görüşe göre, nasıl insan anatomisi ve fizyolojisi milyonlarca yıldır süregelen evrimsel sürecin bir parçasıysa insan zihni de aşamalı olarak gerçekleşen doğal seçilimin bir üründür. Konuya ilişkin diğer bir bakış açısı ise insanlarla tüm diğer hayvanlar arasında bir tür farkı olduğu ve aradaki…

Papağan âlem in her yeni sözcüğü öğrenmesi yaklaşık olarak iki ay sürmüş, şempanzeler ise hiçbir zaman ayda ortalama 2 sözcüğün üzerine çıkamamıştı. Oysa çocuklar ortada açık bir ödül olmasa bile her gün düzinelerce yeni sözcük öğrenebilir. (y. şempanzelerin sembol öğrenme süreçlerinin) gerçekten de etkin koşullanmada olduğu gabi ödül –genellikle yitecek-…

Yaranılanmış yüzücülerin yâda birbirlerinin su yüzünde kalmasına yardım ettiklerine dair anlatılan yunusların duygudaşlık kurma yeteneklerinin de olduğunu düşündürmektedir. Her iki varsayımı da kanıtlamaya yarayacak somut kanıtlar yoktur: doğuluştan gelen programlar bu davranışları açıklayabilir. Yunusların zihinsel yetileri konusunda bilinenler esas olarak dil öğretme deneylerine dayanmaktadır. Her ne kadar sözcük dağarcıkları sınılır…

Diğer türler üzerinde egemenlik kurmamızı sağlayan özellikler açısından insan kuşkusuz hayvanlar âleminin (bir olasılıkla bildiğimiz evcil kedilerin dışlında) en zeki yücesidir. İnsanlar tarih boyunca zihinse üstünlüklerini dil kullanma yeteneğinde ifadesini bulan belki de bu yetenek sayesinde var olan mantıklı düşünme kapasiteleri ile açıklamışlardır. –    Gruplandırma Özetle, kavramsal organizasyon yeteneği büyük…

–    Toplumsal hiyerarşi (y. yiyecek bulan maymun ses çıkardığında, yiyeceği elinden güçlü maymunlar alabilir, bu yüzden ses çıkarmadan yemeyi öğreniyor maymun) doğal ortamlarından uzaklaştırılmış ve saklanmış yiyeceklerle önceden eğitilmemiş olan şempanzelerde de benzer davranışlar gözlemlenmiştir. –    Hile ve aldatma –    Oyunun rolü (y) Oyunun hayvanlarda bilişse yedilerin ve motor fonksiyonların…

Bilgi güçtür. – Francis bacon. Doğal seçilimin bir kuralı olarak çoğu davranış temelde bencildir. Gene de hayvanlar birbirlerine yardım eder. Yunuslar yaralıları yüzer durumda tutar, filler kendi yavrusu olmasa da yavruları çevirir saldırı anında. (y. Yazar hayvanların bu iyilik görünen davranışların da bir gün kendine yapılması için yaptığını iddia ediyor,…